Gezond water

Voldoende water van goede kwaliteit vormt de basis voor een gezond leven. De invoering van openbare drinkwatervoorziening en sanitatie heeft in het verleden meer gezondheidswinst opgeleverd dan bijvoorbeeld de toepassing van antibiotica, en nog steeds heeft de kwaliteit van ons water een enorme impact op onze gezondheid. Het KWR Wateronderzoekprogramma helpt de watersector adequaat te anticiperen op nieuwe ontwikkelingen in de samenleving die de waterkwaliteit en gezondheid kunnen bedreigen: van “water op straat” en nieuwe chemicaliën tot terrorisme.

Onderzoeksgebieden zijn:

• Waterkwaliteit en gezondheid
• Beveiliging
• Klant en burger
• Millennium Development Goals

Waterkwaliteit en gezondheid
De veiligheid en de kwaliteit van elke soort water worden bepaald door de kwetsbaarheid van de voorzieningen in de betrokken waterketen. Bij drinkwater bereid uit grondwater moet de kwaliteit worden gewaarborgd door de bronnen weloverwogen te kiezen, aan de hand van kennis over de bescherming die bodempassage en zuivering bieden. Bij gebruik van oppervlaktewater voor de drinkwaterproductie is intensieve bewaking van de kwaliteit van het ruwe water nodig, in combinatie met kennis over de robuustheid van de zuivering, die steeds moet bestaan uit meerdere barrières tegen schadelijke micro-organismen en chemische verontreinigingen. Nederlands drinkwater bevat geen restgehaltes aan desinfectiemiddelen. Dit stelt hoge eisen aan de biologische stabiliteit van het drinkwater en aan de integriteit van de infrastructuren voor distributie en binneninstallaties.

Ook bij zwemwater, water in de stad en waterhergebruik moeten waterkwaliteit en gezondheid worden gewaarborgd door inrichting en beheer. Ook zijn watersystemen nodig die zijn ingericht op basis van gegronde kennis, bijvoorbeeld over lozingen, transport en gedrag van ziekteverwekkers en de mate waarin gebruikers van het water aan ziekteverwekkers in het water kunnen worden blootgesteld.

Belangrijke onderzoeksvragen zijn:

1. Afvalwater en oppervlaktewater kunnen worden gebruikt voor de drinkwatervoorziening of als zwemwater. Welke (nieuwe) contaminanten kunnen daarin voorkomen, zoals polaire stoffen, geneesmiddelen, perfluor-verbindingen of virussen? Hoe kunnen we hun gedrag in het milieu en de zuivering voorspellen, bijvoorbeeld op basis van kwantitatieve relaties tussen de chemische structuur van stoffen en hun activiteit (QSAR’s)?
2. Hoe goed worden zulke (nieuwe) contaminanten verwijderd door natuurlijke processen in water en bodem, of door fysische technieken in de drink- en afvalwaterzuivering, bijvoorbeeld ionenwisseling, membraanfiltratie, aktievekoolfiltratie, zeolieten, nanotechnologie, UV-technologie en oxidatieve processen? Wat is de rol van de matrix in deze processen? Hoe wordt dit geborgd in Water Safety Plans?
3. Hoe beïnvloeden watersamenstelling en watertemperatuur de biologische stabiliteit van drinkwater, welk effect hebben zij bijvoorbeeld op groei van Legionella in leidingwater(installaties)?Hoe kan de kwaliteit van het geproduceerde drinkwater in het distributienet worden gehandhaafd?
4. Welke gezondheidsrisico’s kunnen voortkomen uit nieuwe water(keten)concepten als levering van warm tapwater, koeltorens, waterhergebruik en water in de stad?
5. Wat is nu precies “een goede waterkwaliteit”? Wat zijn de gezondheidsrisico’s volgens een kwantitatieve (microbiologische) risicoanalyse en –beoordeling of Q(M)RA? Hoe(veel) dragen veilige watersystemen bij aan de gezondheid in Nederland?

Beveiliging
De samenleving verwacht van de watersector een optimale beveiliging tegen moedwillige besmetting of vergiftiging van de waterketen. De watersector wil kunnen anticiperen op mogelijke terreuracties. In de eerste plaats door pro-actief te analyseren met welke maatregelen terreuracties kunnen worden voorkomen. Bovendien wil ze weten wat de gevolgen kunnen zijn van eventuele terreuracties die desondanks plaatsvinden: hoe kan de watersector de effecten daarvan minimaliseren en optimale nazorg bieden?

Belangrijke onderzoeksvragen zijn:

1. Hoe kunnen we met moderne technologie terreuracties tijdig detecteren, lokaliseren en isoleren?
2. Welke interventiemogelijkheden zijn er in een crisissituatie en welke noodvoorzieningen zijn nodig?
3. Hoe moet de nazorg na een besmetting verlopen, zoals het schoonmaken van het leidingnet? Hoe kun je aantonen dat het systeem weer veilig is?

Klanten burger
Watergebruikers eisen betrouwbaarheid van hun water en van de sector die dat water levert. Daarnaast willen ze een hoog serviceniveau en comfort. De perceptie van de consument – hoe schat hij bijvoorbeeld risico’s in – speelt een belangrijke rol. Water is voor burgers intussen meer dan alleen maar drinkwater of douchewater. Het staat ook voor gezondheid en welbevinden; een trend die leidt tot toenemend watergebruik. De watersector heeft kennis over het gedrag van klanten en burgers nodig om goed te kunnen inspelen op de wensen van consument en maatschappij.

Belangrijke onderzoeksvragen zijn:

1. Hoe ontwikkelt de watergebruiker zich: wat zijn de trends in water- en energiegebruik, welk imago heeft water, hoe past het in een lifestyle?
2. Hoe ontwikkelen zich het vertrouwen in en de willingness to pay voor bijvoorbeeld kraan- en flessenwater, alternatieve waterketenconcepten als waterhergebruik en nieuwe waterproducten? Hoe kunnen we een hoog comfortniveau bereiken met duurzame technologie?
3. Hoe kunnen we de burger bewegen tot water- en energiebesparend gedrag?

Millennium Development Goals
Verbetering van de drinkwatervoorziening en sanitatie in ontwikkelingslanden heeft een groot effect op de gezondheid van die samenleving. Onderzoek van de World Health Organisation laat zien dat interventies op niveau van huishoudens (point-of-use) de meest effectieve verbetering opleveren. Kennis en technologie voor zulke interventies vormen het doel van dit onderzoeksgebied. Voorbeelden zijn eenvoudige detectiemethoden en point-of-use zuiveringsprocessen. Om effectief te zijn in het bereiken van de MDG’s hebben ontwikkelingslanden bovendien een kennisinfrastructuur op het gebied van water en gezondheid nodig. Ook hier is onze ervaring waardevol.

Belangrijke onderzoeksvragen zijn:

1. Hoe kan de waterkwaliteit snel, simpel en goedkoop worden bepaald?
2. (Hoe) kan de effectiviteit van lokale (point-of-use) interventies worden verbeterd?
3. Welke kennisinfrastructuur is noodzakelijk en effectief en welke is al aanwezig in ontwikkelingslanden?

 

Zoek

Download hier ons complete Onderzoekprogramma (Engels)